Heb je vaak last van je rug, nek of schouders? Dan kan je slaaphouding daar een grote rol in spelen. Slaapfysiotherapeut Hidde Hulshof legt uit hoe dit werkt en wat je kunt doen om beter te slapen zonder pijn. “Mensen letten overdag op hun houding, maar ’s nachts liggen ze helemaal verkeerd,” zegt hij.
Veel mensen weten niet precies in welke houding ze slapen. De manier waarop je in slaap valt, hoeft namelijk niet de houding te zijn waarin je de rest van de nacht ligt. Hulshof en zijn team hebben de afgelopen jaren 16.000 Nederlanders onderzocht met een speciale sensor die is ontwikkeld in samenwerking met TU Delft. Hieruit kwamen interessante inzichten over het slaapgedrag van mensen naar voren.
Wat bleek? Meer dan een derde van de Nederlanders heeft last van slaapproblemen. Veel van deze klachten zijn fysiek. Rugpijn komt het meest voor, zowel bij mannen als vrouwen. Vrouwen hebben daarnaast vaak last van hun nek en schouders en klagen over een te warme of te koude slaapomgeving. Mannen snurken vaker – al hebben hun bedpartners daar waarschijnlijk nog meer last van.
Wat is de beste slaaphouding?
De afgelopen jaren is er veel aandacht voor hoe slaap invloed heeft op je mentale gezondheid. Maar volgens Hulshof is de fysieke kant net zo belangrijk. De houding waarin je slaapt, bepaalt voor een groot deel hoe je lichaam zich herstelt.
Veel mensen realiseren zich niet dat hun pijnklachten te maken kunnen hebben met hun slaaphouding. “Ze worden wakker met rugpijn of stijve schouders, maar koppelen dat niet direct aan hun slaaphouding,” zegt Hulshof.
Uit het onderzoek blijkt dat ongeveer 60 procent van de mensen op hun zij slaapt en 30 procent op hun rug. Dat zijn volgens Hulshof de beste slaaphoudingen. “Op je rug wordt de druk goed verdeeld, mits je een goed ondersteunend matras hebt. Een zijligging is ook prima, zolang je schouders voldoende ruimte krijgen om weg te zakken.” De belangrijkste regel: je ruggengraat moet in een rechte lijn liggen, van je heupen tot je schouders. In de praktijk gaat dit vaak mis. Mensen liggen ’s nachts compleet anders dan ze overdag zouden willen zitten.
Wat kun je doen om beter te slapen?
Ongeveer 10 procent van de mensen slaapt op hun buik. Dit is verre van ideaal. “Op je buik liggen belast je nek en onderrug enorm,” waarschuwt Hulshof. Een nog onbekendere, maar net zo belastende houding is de zogenaamde ‘tussenhouding’. Hierbij slaap je half op je zij, maar draai je deels naar je buik. Dit kan zorgen voor lage rugklachten. Bij elkaar opgeteld slaapt 39 procent van de mensen een groot deel van de nacht in zo’n verkeerde houding.
Opvallend is dat topsporters vaker op hun buik slapen dan gemiddeld. “Waarschijnlijk komt dit doordat hun lichaam anders is gebouwd dan dat van de gemiddelde Nederlander,” legt Hulshof uit. “Zo begeleidde ik eens een olympisch zwemster die haar schouders niet goed kwijt kon in een matras. Voor haar moesten we zoeken naar een oplossing die haar lichaam wél voldoende ondersteunde.”
Veel mensen denken dat ze in een bepaalde houding slapen, maar uit onderzoek blijkt dat 92 procent zich daarin vergist. De meeste mensen draaien ’s nachts veel vaker dan ze doorhebben – gemiddeld wel veertig keer per nacht.
Wil je weten hoe jij slaapt?
Je kunt een sensor gebruiken of jezelf filmen. Je bedpartner kan ook observeren hoe vaak je van houding verandert. Als je eenmaal weet hoe je ligt, kun je daar bewust op gaan letten.
Het goede nieuws is dat je jezelf een andere slaaphouding kunt aanleren. Dit zie je bijvoorbeeld bij zwangere vrouwen, die door hun buik niet meer op hun rug of buik kunnen slapen en zich vanzelf aanpassen.
Je matras en kussen spelen ook een grote rol. “Soms ligt iemand verkeerd omdat het matras te hard is, waardoor ze in een verkeerde houding gaan liggen,” legt Hulshof uit. Er bestaat geen perfect matras of kussen voor iedereen. Wat het beste werkt, hangt af van je postuur, slaaphouding en persoonlijke voorkeuren.
Als je vaak wakker wordt met pijn, kan het helpen om kritisch naar je slaaphouding en matras te kijken. Een kleine aanpassing kan al een groot verschil maken voor je nachtrust én je lichaam.
Bron: RTL