Er is opnieuw groot nieuws rondom telecomprovider Odido. Na het enorme datalek van eerder dit jaar is er nu officieel een massaclaim gestart tegen het bedrijf. De aanleiding is de mogelijke privacyschending waarbij gegevens van miljoenen klanten zijn buitgemaakt. De zaak zorgt voor veel onrust, omdat het om een van de grootste datalekken ooit in Nederland gaat. Tegelijk vragen veel mensen zich af: kun je nog meedoen met zo’n claim en kun je echt geld terugkrijgen?
Wat er precies is gebeurd
Begin dit jaar werd duidelijk dat Odido slachtoffer was geworden van een cyberaanval. Hackers kregen toegang tot systemen waarin klantgegevens stonden opgeslagen. Daarbij zijn gegevens van miljoenen mensen buitgemaakt. Het gaat om zeker 6,2 miljoen accounts. Denk aan namen, adressen, telefoonnummers en e-mailadressen. In sommige gevallen zijn ook gevoeligere gegevens gelekt, zoals identificatiegegevens.
De aanval werd uitgevoerd door de hackersgroep ShinyHunters. Deze groep eiste losgeld, maar Odido besloot daar niet op in te gaan. Uiteindelijk zijn de gegevens toch deels online verschenen. De impact is groot. Niet alleen omdat het om veel mensen gaat, maar ook omdat deze gegevens misbruikt kunnen worden voor fraude of phishing.
Officiële start van de massaclaim
Maandagochtend kwam naar buiten dat de stichting Consumers United in Court (CUIC) een collectieve procedure is gestart tegen Odido. Deze organisatie zegt op te komen voor consumenten en wil dat iedereen van wie gegevens zijn gelekt een vorm van compensatie krijgt. Volgens CUIC is het bedrijf op meerdere punten tekortgeschoten.
De stichting stelt onder andere dat Odido:
- te veel gegevens heeft opgeslagen
- deze gegevens te lang heeft bewaard
- de beveiliging niet op orde had
- niet transparant genoeg is geweest
- en de meldplicht niet goed heeft nageleefd
Volgens CUIC-voorzitter Eliëtte Vaal lijkt het alsof de bescherming van klantgegevens geen prioriteit had binnen het bedrijf.
Wie zit er achter deze claim?
Consumers United in Court geeft aan een onafhankelijke non-profitorganisatie te zijn. De stichting is mede opgericht door Privacy First en de Europese privacyorganisatie None of Your Business. Deze organisaties zetten zich al langer in voor betere bescherming van persoonsgegevens en strengere naleving van privacyregels. Ze voeren vaker rechtszaken om bedrijven verantwoordelijk te houden voor datalekken. Volgens hen is deze zaak belangrijk, omdat het gevolgen kan hebben voor hoe bedrijven in de toekomst omgaan met data.
Onderzoek loopt nog
Naast de massaclaim loopt er ook nog een officieel onderzoek naar het datalek. Dit wordt gedaan door de Autoriteit Persoonsgegevens. Deze toezichthouder kijkt of Odido zich aan de privacyregels heeft gehouden. Als blijkt dat dat niet zo is, kan het bedrijf een boete krijgen. De uitkomsten van dit onderzoek kunnen ook invloed hebben op de massaclaim. Als wordt vastgesteld dat het bedrijf fouten heeft gemaakt, wordt de kans op een schadevergoeding groter.
Reactie van Odido
Odido heeft inmiddels gereageerd op de claim. Het bedrijf laat weten op de hoogte te zijn van de procedure. Volgens een woordvoerder zijn klanten zo snel mogelijk geïnformeerd nadat het datalek bekend werd. Ook zijn er later extra meldingen gestuurd waar nodig. Het bedrijf geeft aan de situatie te betreuren en zegt dat het zich blijft inzetten om getroffen klanten te ondersteunen. Tegelijk benadrukt Odido dat het tijd kostte om alles zorgvuldig af te handelen.
Kun je nog meedoen met de claim?
Veel mensen vragen zich af of ze zich nog kunnen aansluiten bij deze massaclaim. In de meeste gevallen is dat nog mogelijk, zeker zolang de procedure nog in een vroege fase zit. Wel is het belangrijk om goed te controleren via welke partij je je aanmeldt. Rond dit soort grote zaken duiken vaak ook nepwebsites op die misbruik maken van de situatie. Het advies is om alleen gebruik te maken van betrouwbare organisaties, zoals erkende stichtingen of bekende belangenbehartigers. Betaal ook niet zomaar geld vooraf.
Krijg je automatisch geld?
Hoewel een massaclaim interessant klinkt, betekent het niet automatisch dat je geld krijgt. Daarvoor moet eerst worden vastgesteld dat Odido daadwerkelijk aansprakelijk is.
Daarnaast moet er vaak sprake zijn van aantoonbare schade. Denk aan:
- financiële schade door fraude
- kosten voor het beschermen van je identiteit
- misbruik van je gegevens
- of stress en ongemak door het lek
Niet iedereen zal dus automatisch een vergoeding krijgen. De uitkomst hangt af van de rechtszaak en jouw persoonlijke situatie.
Hoe groot is de kans op succes?
Dat is op dit moment nog lastig te zeggen. De zaak moet nog volledig worden behandeld en dat kan lang duren. Als blijkt dat Odido onvoldoende maatregelen heeft genomen om data te beschermen, wordt de kans op succes groter. Maar als het bedrijf kan aantonen dat het slachtoffer is geworden van een geavanceerde aanval, kan het juridisch ingewikkelder worden.
Wat kun je zelf doen?
Als jouw gegevens mogelijk zijn gelekt, is het belangrijk om alert te blijven. Let goed op verdachte e-mails, sms’jes of telefoontjes. Criminelen kunnen jouw gegevens gebruiken om zich voor te doen als een betrouwbare partij. Dit heet phishing en komt vaak voor na datalekken. Daarnaast kun je overwegen om je aan te sluiten bij een claim, zeker als je denkt dat je schade hebt geleden.
Grote impact, maar nog veel onzekerheid
De massaclaim tegen Odido laat zien hoe groot de gevolgen van een datalek kunnen zijn. Miljoenen mensen zijn getroffen en de situatie is nog niet afgerond. Of er uiteindelijk geld wordt uitgekeerd, is nog onzeker. Wat wel duidelijk is, is dat privacy en databeveiliging opnieuw onder een vergrootglas liggen. Voor veel mensen is dit een moment om bewuster om te gaan met persoonlijke gegevens en beter op te letten waar deze worden opgeslagen.
