Nederlanders rijden graag even de grens over om goedkoper te tanken. Belgen mopperen daar graag over. En politici praten ondertussen over een mogelijk vignet om dat tanktoerisme af te remmen. Het is een terugkerend verhaal waarin benzine steeds de hoofdrol speelt. Maar als je alle emoties, files en discussies wegdenkt, blijft er één simpele vraag over: hoe ver van de grens kun je wonen voordat tanken in België financieel geen zin meer heeft?
Wat betaal je eigenlijk?
Laten we beginnen met de cijfers. Volgens gegevens van de ANWB kost een liter benzine in België gemiddeld 1,566 euro. In Nederland ligt dat gemiddelde rond de 2,02 euro per liter. Dat verschil is ongeveer 45 cent per liter.
Je hoeft geen rekenwonder te zijn om te zien dat dat flink scheelt. Zeker als je een volle tank gooit, loopt het bedrag snel op. Het idee om even om te rijden richting België klinkt dan ineens heel aantrekkelijk.
Toch is goedkoop tanken niet automatisch hetzelfde als goedkoop uit zijn. Je moet namelijk ook rekening houden met de kilometers die je rijdt om daar te komen. Brandstof verbruik je niet alleen tijdens je dagelijkse ritten, maar ook tijdens je omweg naar de goedkopere pomp.
Wat verbruikt je auto gemiddeld?
De gemiddelde benzineauto rijdt ongeveer 1 op 15. Dat betekent dat je met één liter benzine ongeveer 15 kilometer rijdt. Natuurlijk verschilt dat per auto en per bestuurder. Rij je sportief of veel in de stad, dan ligt het verbruik hoger. Rij je rustig op de snelweg, dan kun je soms zuiniger uitkomen.
Plug-in hybrides doen het op papier nog beter. Die verbruiken gemiddeld zo’n 3 liter per 100 kilometer als je ook elektrisch rijdt. In de praktijk hangt dat sterk af van hoe vaak je oplaadt. Veel PHEV-rijders rijden een groot deel elektrisch en schakelen pas over op benzine als de accu leeg is.
Voor deze berekening gaan we uit van gemiddelden. Iedereen rijdt anders en heeft een andere auto, maar we hebben een uitgangspunt nodig om te kunnen rekenen.
Rekenvoorbeeld: hoeveel bespaar je echt?
Stel dat je 45 cent per liter minder betaalt in België. Je tankt 50 liter. Dan bespaar je in theorie 22,50 euro. Dat klinkt als een mooie winst. Veel mensen denken op dat moment: dit loont dus gewoon.
Maar nu komt het belangrijke deel. Je moet eerst naar België rijden en daarna weer terug. Met een verbruik van 1 op 15 kost elke kilometer je ongeveer 13 cent aan benzine.
Rijd je in totaal 30 kilometer heen en terug, dan kost die rit je ongeveer 4 euro aan brandstof. Bij 60 kilometer zit je al rond de 8 euro. En dan hebben we het nog niet over je tijd, eventuele files of wachtrijen bij populaire tankstations net over de grens.
Van die 22,50 euro blijft dan al minder over. Hoe verder je moet rijden, hoe kleiner het voordeel wordt. Op een bepaald punt rijd je zelfs voor niets. In deze berekening ligt dat punt rond de 170 kilometer totaal. Dan ben je je volledige besparing kwijt aan brandstof voor de omweg.
Dat is natuurlijk een theoretisch maximum. In de praktijk wil niemand 170 kilometer rijden om te tanken. De winst verdampt dan volledig.
Wat als je een plug-in hybride rijdt?
Voor PHEV-rijders ziet het plaatje er iets gunstiger uit. Omdat een groot deel van de rit elektrisch kan worden afgelegd, zijn de kosten van de omweg lager. Zeker als je thuis goedkoop kunt opladen, kost het minder om naar de grens te rijden.
Daardoor schuift de rendabele afstand iets op. Waar een gewone benzineauto vaak rond de 20 tot 40 kilometer zijn voordeel ziet verdwijnen, kan een plug-in hybride soms nog iets verder gaan.
Maar dat geldt alleen als je daadwerkelijk elektrisch rijdt. Gebruik je je PHEV vooral als zware benzineauto zonder opladen, dan vervalt dat voordeel grotendeels.
Hoe ver kun je wonen van de grens?
Na al dat rekenwerk blijft de belangrijkste vraag: tot welke afstand is het logisch om richting België te rijden?
Grof gerekend loont tanken in België vooral als je binnen ongeveer 20 kilometer van een Belgisch tankstation woont. In de praktijk liggen die tankstations vaak 2 tot 5 kilometer over de grens. Dat betekent dat je meestal tussen de 15 en 18 kilometer van de grens moet wonen om echt voordeel te hebben.
Dan blijft de omweg beperkt en profiteer je maximaal van het prijsverschil. Je rijdt niet ver, tankt vol en bent weer terug zonder veel extra kosten.
Woon je tussen de 20 en 40 kilometer van de grens, dan wordt het al minder vanzelfsprekend. Dan hangt het sterk af van hoe je het aanpakt. Ga je met een bijna lege tank, kun je zonder file doorrijden en tank je volledig vol? Dan kan het nog net interessant zijn.
Maar moet je omrijden, half tanken of aansluiten in een lange rij? Dan slinkt het voordeel snel. Het wordt dan meer een principiële keuze dan een puur financiële.
Waarom is het verschil eigenlijk zo groot?
Het grote prijsverschil komt vooral door belastingen. In Nederland betaal je relatief veel accijns en btw op brandstof. België hanteert lagere brandstofbelastingen. Daardoor ligt de literprijs daar standaard lager.
Dat verschil kan per periode wisselen. Soms is het groter, soms kleiner. Maar gemiddeld blijft België goedkoper dan Nederland.
Dat verklaart ook waarom er al jaren sprake is van tanktoerisme. Vooral in grensprovincies zoals Noord-Brabant, Limburg en Zeeland steken veel automobilisten regelmatig de grens over.
Wat als er een vignet komt?
In België wordt openlijk gesproken over een speciaal vignet om tanktoerisme te beperken. Het idee is dat buitenlandse automobilisten een bedrag betalen om gebruik te mogen maken van de lagere brandstofprijzen.
Er wordt gedacht aan een bedrag van ongeveer 100 euro. Dat klinkt stevig. Toch zeggen sommige tankstationhouders dat mensen die vlak bij de grens wonen dat bedrag relatief snel terugverdienen.
Met het huidige prijsverschil heb je die 100 euro er na ongeveer 200 liter benzine alweer uit. Tank je regelmatig, dan kan dat binnen enkele maanden gebeuren.
Voor mensen die verder van de grens wonen, verandert het plaatje sterk. Dan moet je niet alleen vaker rijden, maar ook structureel goedkoop tanken om het vignet terug te verdienen. De rekensom wordt dan snel minder aantrekkelijk.
Wat begon als slim besparen, kan dan uitgroeien tot een dure gewoonte.
De echte grens in kilometers
Voor benzineauto’s ligt de praktische grens rond de 20 kilometer van de grens. Tussen de 20 en 40 kilometer kan het nog net uit, maar alleen als alles meezit.
Woon je verder dan 40 kilometer van België, dan verdwijnt het voordeel meestal snel. De extra brandstofkosten en tijd wegen dan zwaarder dan de besparing per liter.
Voor PHEV-rijders ligt die grens iets verder. Omdat zij deels elektrisch kunnen rijden, kan tanken in België zinvol blijven tot ongeveer 40 à 60 kilometer.
Komt er daadwerkelijk een vignet van 100 euro, dan schuift die grens weer naar beneden. Voor benzinerijders daalt de rendabele afstand dan weer richting 20 kilometer. Voor PHEV-rijders komt die waarschijnlijk rond de 30 à 40 kilometer te liggen.
Meer dan alleen geld
Toch draait het niet alleen om cijfers. Sommige mensen combineren tanken met boodschappen doen of een bezoek aan familie over de grens. In dat geval is de omweg minder groot, omdat je toch al die kant op moest.
Ook speelt gevoel een rol. Veel Nederlanders ervaren het als logisch om goedkoper te tanken als dat kan. Anderen vinden het de moeite niet waard om speciaal voor brandstof de grens over te rijden.
Uiteindelijk hangt het af van je woonplaats, je auto, je rijgedrag en hoe vaak je tankt. Maar puur financieel gezien is de conclusie duidelijk: hoe verder je van de grens woont, hoe sneller het voordeel verdampt.
Tanken in België is vooral interessant voor mensen die er dichtbij wonen en hun tank volledig vullen. Voor iedereen die verder weg woont, wordt het al snel minder een slimme besparing en meer een rekensom die net niet meer klopt.
Bron: autoblog
