Sinds 1 januari 2026 is er in Nederland een duidelijke grens ingevoerd voor contante betalingen. Koop je iets bij een handelaar en kost dat meer dan 3.000 euro? Dan mag je dat bedrag niet meer cash afrekenen. Een stapel briefjes op de toonbank leggen is in dat geval verboden.
Deze nieuwe regel is onderdeel van strengere wetgeving rondom witwassen. De overheid wil voorkomen dat criminelen grote bedragen contant geld gebruiken om hun illegale inkomsten een legale uitstraling te geven. Contant geld is namelijk moeilijker te traceren dan digitale betalingen. Daarom is ervoor gekozen om bij professionele verkopers een harde grens te trekken.
In de officiële uitleg van de overheid wordt duidelijk gemaakt dat contante betalingen een risico vormen. Criminelen maken volgens de overheid gebruik van cash om geld wit te wassen. Door contante betalingen boven 3.000 euro te verbieden bij handelaren, moet dat lastiger worden. De maatregel geldt voor goederen. Denk aan auto’s, sieraden, boten, exclusieve meubels of andere dure aankopen.
Dit betekent concreet dat je bij een autodealer geen 8.000 euro meer in contanten mag betalen voor een tweedehands auto. Ook bij een juwelier kun je een horloge van 5.000 euro niet meer cash afrekenen. Alles boven de grens moet via de bank verlopen. Dat zorgt voor een controleerbaar spoor.
Voor ondernemers verandert er veel. Zij moeten extra opletten bij betalingen. De Dienst Financieel-Economische Integriteit, ook wel DFEI genoemd, houdt toezicht op naleving van deze regels. Ondernemers die toch grote contante bedragen aannemen, riskeren hoge boetes of andere sancties.
De maatregel past binnen een bredere aanpak van financiële criminaliteit. De afgelopen jaren is er steeds meer aandacht gekomen voor ondermijning, witwassen en illegale geldstromen. Banken hebben al strenge meldplichten bij opvallende transacties. Nu worden ook winkeliers en andere handelaren strakker gereguleerd.
Handel tussen particulieren blijft buiten schot
Opvallend genoeg geldt deze grens niet voor iedereen. Wie de wet goed leest, ziet dat er een belangrijk onderscheid wordt gemaakt. Het verbod geldt alleen voor professionele handelaren. Dat zijn ondernemers die bedrijfsmatig goederen verkopen.
Bij transacties tussen particulieren onderling ligt dat anders. Verkoop jij bijvoorbeeld je eigen tweedehands auto aan een andere particulier? Dan mag dat nog steeds volledig contant worden afgerekend, ook als het bedrag hoger is dan 3.000 euro.
Dat betekent dat de bekende handel via online platforms zoals Marktplaats nog niet onder deze nieuwe beperking valt. Koop je een designerbank, een motor, een dure verzameling horloges of zelfs een auto van een particulier? Dan mag je nog steeds met een envelop vol briefjes verschijnen. Juridisch is daar niets mis mee, zolang er geen professionele verkoper bij betrokken is.
De overheid bevestigt dat deze uitzondering bewust is opgenomen. Particulieren die iets aan elkaar verkopen, vallen niet onder het verbod. Daarmee blijft er een duidelijke scheidslijn bestaan tussen zakelijke handel en particuliere verkoop.
Dat wordt door sommigen gezien als een grote maas in de wet. Want wie kwaad wil, zou theoretisch via schijntransacties tussen particulieren geld kunnen verplaatsen. Tegelijkertijd wil de overheid niet te diep ingrijpen in het dagelijkse leven van burgers.
Veel mensen verkopen immers incidenteel iets via een online platform. Het volledig verbieden van grote contante betalingen tussen burgers zou een flinke beperking zijn van vrijheid. Daarom is er voorlopig gekozen voor deze middenweg.
In de praktijk blijft het dus mogelijk om bijvoorbeeld een klassieke auto van 12.000 euro cash over te dragen, zolang beide partijen particulieren zijn. Er hoeft geen bank bij betrokken te worden en er geldt geen meldplicht.
Toch is voorzichtigheid verstandig. Grote contante bedragen brengen altijd risico’s met zich mee. Denk aan diefstal, verlies of discussie achteraf. Een digitale betaling biedt meer zekerheid en bewijs.
De Europese stap in 2027
Wie denkt dat deze ruimte voor particuliere handel blijvend is, moet rekening houden met nieuwe plannen vanuit Europa. In 2027 wordt er namelijk een Europees verbod ingevoerd op contante betalingen vanaf 10.000 euro.
Dat betekent dat in alle EU-landen een bovengrens gaat gelden voor cashbetalingen. Ook bij transacties tussen particulieren kan dat gevolgen hebben. De Europese regels zijn bedoeld om grensoverschrijdende witwaspraktijken tegen te gaan.
Criminaliteit stopt immers niet bij de landsgrens. Door binnen de hele Europese Unie vergelijkbare regels in te voeren, wil men voorkomen dat criminelen uitwijken naar landen met soepelere wetgeving.
De Europese grens van 10.000 euro ligt hoger dan de Nederlandse grens van 3.000 euro voor handelaren. Toch kan deze maatregel de huidige uitzonderingen verder beperken. Het doel is om mazen in de wet te verkleinen en meer transparantie te creëren bij grote geldstromen.
Het is nog niet volledig duidelijk hoe streng de controle op particuliere transacties zal worden. Wel is duidelijk dat de trend richting minder contant geld blijft doorzetten.
Contant geld blijft bestaan tot 3.000 euro
Tegelijkertijd wil de Nederlandse overheid voorkomen dat contant geld helemaal uit het straatbeeld verdwijnt. Daarom werkt het kabinet aan de Wet chartaal betalingsverkeer.
In deze wet wordt vastgelegd dat contant geld tot 3.000 euro geaccepteerd moet worden. Winkeliers mogen dus niet zomaar weigeren om kleinere bedragen cash aan te nemen. Hiermee wil men ervoor zorgen dat mensen die afhankelijk zijn van contant geld niet buitenspel worden gezet.
Denk aan ouderen, mensen zonder bankrekening of burgers die bewust kiezen voor cash om grip te houden op hun uitgaven. Contant geld biedt voor sommige mensen overzicht en privacy.
De discussie over contant geld is de afgelopen jaren steeds groter geworden. Enerzijds is er de strijd tegen witwassen en fraude. Anderzijds is er de wens om keuzevrijheid te behouden.
Veel winkels accepteren tegenwoordig liever alleen pinbetalingen. Dat is sneller, veiliger en goedkoper in verwerking. Maar volledig cashloos worden roept ook zorgen op. Wat gebeurt er bij storingen? Wat als digitale systemen uitvallen?
Door een acceptatieplicht tot 3.000 euro vast te leggen, probeert de overheid een balans te vinden. Grote bedragen worden strenger gecontroleerd, maar kleine en middelgrote betalingen blijven mogelijk met briefgeld en munten.
Wat betekent dit voor jou
Voor consumenten verandert er vooral iets bij grote aankopen bij bedrijven. Koop je iets van meer dan 3.000 euro bij een professionele verkoper, dan moet je dat via de bank betalen. Dat kan via een overschrijving of pinbetaling.
Verkoop of koop je iets van een andere particulier? Dan mag dat voorlopig nog contant, ongeacht het bedrag. Toch is het verstandig om duidelijke afspraken te maken en eventueel een koopovereenkomst op papier te zetten.
Voor ondernemers is de impact groter. Zij moeten hun administratie goed op orde hebben en contante betalingen boven de grens weigeren. Controle en toezicht zijn aangescherpt.
De komende jaren zal duidelijk worden hoe streng Europa de regels verder maakt. De richting is helder: meer transparantie, minder grote cashtransacties en meer toezicht op geldstromen.
Contant geld verdwijnt dus niet meteen, maar de ruimte wordt wel kleiner. Wat ooit normaal was bij grote aankopen, zoals een envelop met briefjes bij een autodealer, behoort nu definitief tot het verleden.
Tegelijk blijft de particuliere handel voorlopig nog een uitzondering. Hoe lang dat zo blijft, zal afhangen van de verdere Europese ontwikkelingen en de politieke keuzes in Den Haag.
De discussie over contant geld is daarmee nog lang niet voorbij. Het raakt aan privacy, veiligheid, criminaliteitsbestrijding en persoonlijke vrijheid. De grens van 3.000 euro is daarin een belangrijke mijlpaal, maar zeker niet het eindpunt.
Bron: msn
