Misschien herken je het wel. Je ligt net lekker te slapen en ineens moet je weer naar de wc. Soms gebeurt dat één keer, soms vaker. Veel mensen denken dat dit vooral komt door thee of water in de avond. Dat klopt vaak, maar niet altijd. Nachtelijk plassen kan ook andere oorzaken hebben. Daarom is het goed om te weten wat normaal is en wanneer je moet opletten.
’s Nachts naar de wc gaan komt veel voor. Toch verschilt het per leeftijd, leefstijl en gezondheid. Wat voor de één normaal is, kan voor een ander een signaal zijn. In dit artikel lees je hoe vaak nachtelijk plassen normaal is. Ook lees je wanneer het slim is om extra alert te zijn.
Hoe vaak ’s nachts plassen normaal is
Voor mensen onder de zestig jaar geldt dat één keer per nacht plassen meestal normaal is. Je lichaam blijft ook ’s nachts urine aanmaken. Soms word je wakker omdat je blaas vol raakt. Dat hoeft geen probleem te zijn.
Bij veel mensen speelt gedrag een grote rol. Drink je laat op de avond veel water of thee, dan is de kans groter dat je wakker wordt. Cafeïne en alcohol versterken dit effect. Cafeïne werkt vochtafdrijvend. Alcohol zorgt ervoor dat je dieper slaapt, maar ook vaker moet plassen.
Naarmate je ouder wordt, verandert je lichaam. De blaas kan minder urine vasthouden. Ook slapen veel ouderen lichter. Daardoor word je sneller wakker van een volle blaas. Boven de zeventig jaar is twee keer per nacht plassen niet ongewoon.
Bij mensen boven de negentig jaar kan dit zelfs oplopen tot drie of vier keer per nacht. Dat klinkt veel, maar is vaak een normaal onderdeel van ouder worden. Zolang er geen andere klachten zijn, is dat meestal geen reden tot zorgen.
Oorzaken die vaak onschuldig zijn
In veel gevallen is nachtelijk plassen goed te verklaren. Veel drinken in de avond is de meest voorkomende reden. Ook thee zonder cafeïne telt mee. Het gaat om de hoeveelheid vocht, niet alleen om cafeïne.
Zout eten in de avond kan ook invloed hebben. Zout houdt vocht vast. Dat vocht komt later vrij en moet eruit. Overdag kan het zich ophopen in je benen. ’s Nachts, als je ligt, komt het vocht sneller in de bloedbaan terecht. Je nieren verwerken dit dan tot urine.
Koude slaapkamers spelen soms ook een rol. Kou stimuleert de urineproductie. Ook stress kan invloed hebben. Een onrustig lichaam slaapt lichter. Je merkt signalen sneller op, waaronder een volle blaas.
Deze oorzaken zijn meestal eenvoudig aan te pakken. Minder drinken in de avond, cafeïne beperken en letten op zout kan al verschil maken. Vaak merk je binnen enkele dagen verbetering.
Wanneer vaker plassen een signaal kan zijn
Word je vaker dan één keer per nacht wakker om te plassen en heb je daarbij andere klachten, dan is het goed om alert te zijn. Nachtelijk plassen kan soms wijzen op een onderliggend probleem.
Een urineweginfectie is een bekende oorzaak. Je voelt dan vaak ook branderigheid of aandrang. Soms komt er weinig urine, maar voelt de drang sterk. Ook kan de urine anders ruiken of troebel zijn.
Diabetes kan ook een rol spelen. Bij een hoge bloedsuiker probeert het lichaam suiker kwijt te raken via de urine. Dat zorgt voor vaker plassen, ook ’s nachts. Vaak heb je dan ook meer dorst en ben je sneller moe.
Hoge bloeddruk en hartproblemen kunnen eveneens invloed hebben. Bij sommige hartaandoeningen hoopt vocht zich overdag op. ’s Nachts wordt dit vocht afgevoerd. Dat leidt tot meerdere toiletbezoeken.
Ook problemen met de prostaat, bij mannen, kunnen nachtelijk plassen veroorzaken. De blaas wordt dan niet goed leeg. Daardoor voel je sneller aandrang.
Het effect op je slaap en dagelijks leven
Vaak ’s nachts plassen kan je slaap verstoren. Je komt minder diep in slaap en wordt vaker wakker. Dat kan overdag leiden tot vermoeidheid en concentratieproblemen.
Slechte slaap beïnvloedt je stemming. Je kunt sneller prikkelbaar zijn. Ook je weerstand kan afnemen. Daarom is het belangrijk om nachtelijk plassen serieus te nemen, vooral als het je slaap structureel verstoort.
Sommige mensen passen hun gedrag aan. Ze drinken minder overdag uit angst om ’s nachts te moeten plassen. Dat is geen goede oplossing. Te weinig drinken kan andere klachten geven, zoals hoofdpijn of duizeligheid.
Het doel is balans. Genoeg drinken overdag, maar minder in de avond. Zo ondersteun je je lichaam zonder je slaap onnodig te verstoren.
Wat je zelf kunt doen en wanneer je hulp zoekt
Begin met kleine aanpassingen. Drink na het avondeten minder. Beperk cafeïne na de middag. Let op alcoholgebruik in de avond. Zorg voor een warme slaapkamer en probeer stress te verminderen.
Houd eventueel bij hoe vaak je ’s nachts plast. Noteer ook hoeveel je drinkt en wat je eet. Dat geeft inzicht. Soms zie je al snel een patroon.
Blijf je ondanks aanpassingen meerdere keren per nacht wakker worden. Heb je daarbij klachten zoals pijn, extreme dorst of vermoeidheid. Dan is het verstandig om contact op te nemen met je huisarts.
Je lichaam geeft signalen niet voor niets. Nachtelijk plassen is vaak onschuldig, maar soms een teken dat er meer speelt. Door goed te luisteren en op tijd te handelen, zorg je beter voor jezelf en je gezondheid.
Bron: LINDA.
