Wie spaart, belegt of cryptomunten bezit, krijgt vanaf 2028 te maken met een grote verandering. De belasting op vermogen wordt dan anders berekend. Na jaren van discussie past de overheid box 3 opnieuw aan. Het nieuwe systeem raakt ongeveer 3,4 miljoen mensen in Nederland.
De kern van de wijziging is simpel uitgelegd. Je gaat geen belasting meer betalen over een verzonnen rendement. In plaats daarvan kijkt de Belastingdienst naar wat jij echt verdient met je vermogen. Dat klinkt eerlijker, maar het vraagt ook meer administratie van jou.
Waarom box 3 opnieuw verandert
Sinds 2001 werkte box 3 met vaste aannames. De overheid schatte hoeveel rendement je zou behalen. Dat percentage gold voor iedereen, ongeacht de werkelijkheid. Vooral spaarders betaalden daardoor vaak te veel belasting.
In 2021 zette de Hoge Raad daar een streep door. De rechter vond het systeem oneerlijk. Mensen moesten belasting betalen over geld dat zij nooit hadden verdiend. Sindsdien zoekt de politiek naar een betere oplossing.
Dat bleek ingewikkeld. Een eerlijk systeem moet uitvoerbaar blijven voor de Belastingdienst. Tegelijk wil de overheid voldoende belasting blijven innen. Jarenlang werd gezocht naar een middenweg die beide doelen combineert.
Wat box 3 precies inhoudt
Box 3 is het onderdeel van de inkomstenbelasting dat gaat over jouw vermogen. Het gaat om bezittingen naast je loon en je eigen huis. Alles wat daarbuiten valt, kan onder box 3 vallen.
Denk aan geld op je betaalrekening en spaarrekening. Ook beleggingen zoals aandelen en fondsen tellen mee. Cryptomunten vallen eveneens onder box 3. Heb je een tweede woning, dan hoort die daar ook bij.
Daarnaast telt uitgeleend geld mee als vermogen. Schulden mag je aftrekken van je totale bezit. Zo wordt gekeken naar je netto vermogen. Niet alles wordt belast, want er geldt een vrijstelling.
Voor alleenstaanden ligt het heffingsvrije bedrag op 59.357 euro. Heb je een fiscale partner, dan is dat samen 118.714 euro. Alleen het bedrag daarboven wordt belast.
Hoe het nieuwe systeem eruitziet
Vanaf 2028 maakt de Belastingdienst onderscheid tussen soorten vermogen. Voor spaargeld, beleggingen en cryptomunten betaal je belasting over het echte rendement. Dat betekent rente, dividend en waardestijging samen.
Gaat de waarde van je beleggingen omhoog, dan betaal je daar belasting over. Dat gebeurt ook als je niets verkoopt. De stijging op papier telt dus al mee voor de belasting.
Voor sommige bezittingen geldt een andere aanpak. Bij een tweede woning betaal je pas belasting bij verkoop. Hetzelfde geldt voor aandelen in startende bedrijven. Dat is bewust zo gekozen.
Deze mix is een compromis tussen politieke partijen. De ene groep wil jaarlijks belasten. De andere groep wil alleen belasting bij verkoop. Het nieuwe systeem combineert beide ideeën.
Meer administratie voor jou
Het nieuwe stelsel vraagt meer van jou als belastingbetaler. Je moet beter bijhouden wat je vermogen doet. Banken leveren veel gegevens automatisch aan, maar niet alles.
Voor spaargeld en gewone beleggingen gaat dat vaak goed. Bij cryptomunten wordt het lastiger. Jij moet zelf bijhouden wat je bezit en wat het waard is. Dat vraagt extra aandacht.
Ook bij vastgoed komt meer administratie kijken. Waardeveranderingen moeten goed worden vastgelegd. Dat geldt zeker als je een woning verhuurt of later verkoopt.
In de Tweede Kamer is kritiek te horen. Veel partijen vinden het systeem ingewikkeld. Toch wordt het plan gesteund door een ruime meerderheid. Uitstel kost de staat namelijk veel geld.
Door tijdelijke oplossingen loopt de overheid jaarlijks miljarden mis. Dat geld kan niet eindeloos worden gemist. Daarom kiest men nu voor deze tussenoplossing.
Wat er gebeurt tot 2028
De komende jaren blijven er overgangsregels gelden. In 2026 en 2027 krijg je nog een keuze. Je mag dan kiezen tussen belasting op echt rendement of het oude systeem.
Dat geeft jou enige flexibiliteit. Je kunt kiezen wat voor jou gunstiger uitpakt. Vanaf 2028 verdwijnt die keuze. Dan betaalt iedereen belasting over het werkelijke rendement.
Ondertussen kijkt de Belastingdienst ook terug. Veel mensen betaalden in het verleden te veel belasting. Ongeveer twee miljoen mensen hebben nog recht op compensatie.
Die hersteloperatie loopt parallel aan de nieuwe regels. Dat maakt de hele hervorming complex en tijdrovend. Toch zet de overheid door, omdat stilstand geen optie is.
De huidige coalitie ziet dit systeem niet als eindpunt. In plannen staat dat box 3 verder moet veranderen. Uiteindelijk wil men alleen belasting heffen bij verkoop.
Dat zou betekenen dat waardestijgingen pas tellen als je winst echt vaststaat. Die stap kan echter pas later worden gezet. Wetgeving en systemen zijn daar nog niet klaar voor.
Op zijn vroegst kan zo’n systeem in 2029 ingaan. Tot die tijd moeten spaarders en beleggers wennen aan de nieuwe regels. Vanaf 2028 verandert er in ieder geval veel voor jouw vermogen.
Bron: Metro
