Vanaf 2026 verandert er iets dat voor veel mensen direct merkbaar zal zijn. Betalen met contant geld wordt namelijk aan strengere regels gebonden. Grote bedragen mag je dan niet meer zomaar cash afrekenen. Voor mensen die graag met briefjes en munten betalen, kan dat even wennen zijn.

Veel mensen gebruiken contant geld juist bewust. Het helpt om beter te zien wat je uitgeeft en voorkomt dat je ongemerkt te veel pint. Toch gaat de overheid hier een grens stellen. Dat roept vragen op. Hoeveel mag je straks nog contant betalen en wat verandert er precies vanaf 2026?
Contant betalen in 2026: dit mag en dit verandert
Vanaf 1 januari 2026 geldt in Nederland een officieel verbod op grote contante betalingen bij winkels en andere handelaren. Het gaat om bedragen van 3.000 euro of meer. Alles tot en met 2.999,99 euro mag nog wel contant worden afgerekend.
Een paar jaar geleden was contant betalen nog vrijwel onbeperkt toegestaan. Dat is inmiddels verleden tijd. De nieuwe regels zijn vooral gericht op bedrijven die goederen verkopen. Denk aan autodealers, juweliers, elektronicazaken, meubelwinkels en andere winkels waar grotere aankopen worden gedaan.
Het is niet toegestaan om een groot bedrag op te knippen in meerdere kleine betalingen om zo onder de limiet te blijven. Ook dat wordt gezien als een overtreding. De wet kijkt namelijk naar het totaalbedrag van de aankoop, niet naar het aantal betalingen.
Deze regels gelden alleen voor ondernemers. Particulieren vallen hier niet onder. Als je bijvoorbeeld als particulier iets verkoopt via een online marktplaats en de prijs ligt boven de 3.000 euro, dan mag dat in principe nog contant worden betaald.
Toch is het verstandig om hier goed over na te denken. Met duizenden euro’s contant bij je voordeur staan, brengt risico’s met zich mee. Denk aan diefstal of misverstanden over het bedrag.
Voor dienstverleners, zoals kappers, reisbureaus en monteurs, geldt deze limiet in eerste instantie nog niet. Maar ook daar gaat verandering in komen. Vanaf juli 2027 worden Europese regels van kracht. Die zorgen ervoor dat ook bij diensten een maximum voor contante betalingen gaat gelden.
Waarom komt dit verbod er?
De belangrijkste reden voor deze maatregel is het tegengaan van witwassen. Contant geld laat geen digitaal spoor achter. Dat maakt het aantrekkelijk voor mensen die geld willen verbergen of illegale inkomsten willen gebruiken.
Door grote bedragen verplicht via de bank te laten lopen, wordt het lastiger om geldstromen te verdoezelen. Banken controleren transacties en kunnen verdachte betalingen signaleren. Zo krijgt de overheid beter zicht op geld dat mogelijk uit criminele activiteiten komt.
De regels worden vastgelegd in de Wet ter voorkoming van witwassen en financieren van terrorisme. Deze wet is bedoeld om de samenleving te beschermen tegen financiële criminaliteit. Niet alleen burgers profiteren daarvan, ook ondernemers worden beschermd.
Ondernemers kunnen namelijk onbedoeld betrokken raken bij illegale praktijken. Door duidelijke regels te stellen, weten zij waar ze aan toe zijn en kunnen ze zich beter indekken tegen risico’s.
Het toezicht op deze regels ligt bij een speciaal bureau van de Belastingdienst. Wie zich niet aan de regels houdt, kan te maken krijgen met hoge boetes. Dat maakt het extra belangrijk om goed op de hoogte te zijn van wat wel en niet mag.
Daarnaast is het sowieso niet verstandig om grote hoeveelheden contant geld in huis te bewaren. Bij brand of diefstal wordt vaak maar een beperkt bedrag vergoed door de verzekering. Alles daarboven ben je meestal kwijt.
Toch contant geld in huis houden voor noodgevallen
Tegelijkertijd is er de afgelopen jaren ook een ander geluid te horen. Er wordt juist geadviseerd om een klein bedrag aan contant geld achter de hand te houden. Dat heeft alles te maken met noodsituaties.
In 2024 werd er gewaarschuwd voor mogelijke uitval van belangrijke voorzieningen. Denk aan stroomstoringen, problemen met internet of storingen in het betalingsverkeer. In zulke situaties werken pinautomaten en betaalapps mogelijk niet.
Cyberaanvallen vormen daarbij een extra risico. Als systemen tijdelijk platliggen, kun je niet bij je bankrekening of betaalpas. Dan is contant geld soms de enige manier om toch iets te kunnen kopen.
Daarom wordt geadviseerd om thuis een klein bedrag te bewaren. Voor volwassenen gaat het om ongeveer 70 euro per persoon. Voor kinderen is 30 euro per kind voldoende. Het gaat niet om grote bedragen, maar om genoeg geld voor een paar dagen basisuitgaven.
Dit advies staat los van het verbod op grote contante betalingen. Kleine bedragen blijven gewoon toegestaan en kunnen in noodsituaties juist heel waardevol zijn.

Steeds meer winkels kiezen voor alleen pinnen
Naast nieuwe wetgeving verandert ook het betaalgedrag van winkels zelf. Steeds meer winkels accepteren geen contant geld meer en werken alleen nog met pinbetalingen. Dat gebeurt vooral in drukke gebieden en grote steden.
Het aantal winkels met een pin-only beleid is de afgelopen jaren langzaam gestegen. Vooral in sectoren waar snelheid en veiligheid belangrijk zijn, zie je deze ontwikkeling terug.
Bij bioscopen bijvoorbeeld is het aantal locaties waar je niet meer contant kunt betalen flink toegenomen. Ook bij apotheken zie je dat cash steeds vaker wordt geweigerd. Dat kan lastig zijn voor mensen die bewust contant willen betalen of geen bankrekening hebben.
In grote steden is pin-only betalen veel gebruikelijker dan in kleinere dorpen. In steden met meer dan 175.000 inwoners kun je bij ongeveer één op de tien verkooppunten alleen pinnen. In kleine dorpen is dat nog zeldzaam.
Deze ontwikkeling zorgt ervoor dat contant betalen in de praktijk steeds lastiger wordt, ook al is het wettelijk nog toegestaan.
Alleen pinnen straks niet meer zomaar toegestaan
De overheid ziet deze ontwikkeling met zorg aan. Het is belangrijk dat iedereen kan blijven betalen, ook mensen die minder digitaal vaardig zijn of geen toegang hebben tot moderne betaalmiddelen.
Daarom wordt er gewerkt aan een wettelijke acceptatieplicht voor contant geld. Deze plicht gaat naar verwachting in 2027 in. Dat betekent dat winkels contant geld moeten accepteren en niet zomaar mogen weigeren.
Een pin-only beleid wordt dan in principe verboden. Er komen wel uitzonderingen, vooral om de veiligheid te waarborgen. Zo mogen winkels ’s nachts contant geld weigeren, bijvoorbeeld tussen tien uur ’s avonds en zes uur ’s ochtends.
Ook in bepaalde situaties blijft alleen pinnen toegestaan. Denk aan straatverkopers, maaltijdbezorgers, verkoop aan de deur en het openbaar vervoer. In deze gevallen speelt veiligheid een grote rol.
Het doel van de acceptatieplicht is om contant geld beschikbaar te houden voor iedereen. Zo blijft betalen mogelijk, ook als digitale systemen tijdelijk niet werken.
Digitaal betalen wordt steeds veiliger
Hoewel contant geld belangrijk blijft, wordt digitaal betalen steeds veiliger. Vooral betalen met een smartphone of smartwatch biedt extra beveiliging.
Bij deze betaalmethoden hoef je geen pincode meer in te voeren. Dat verkleint de kans dat iemand je code afkijkt. Elke betaling wordt bevestigd met gezichtsherkenning, een vingerafdruk of een toegangscode.
Fysieke betaalpassen kunnen gestolen worden, net als telefoons. Maar digitale passen zijn vaak beter beveiligd. Zonder toegang tot het toestel kan er niets worden betaald.
Daarnaast kun je een verloren telefoon snel blokkeren. Dat maakt het risico op fraude kleiner dan bij een verloren pinpas.
Steeds meer mensen stappen daarom over op contactloos en mobiel betalen. Het is snel, makkelijk en veilig, zolang je je toestel goed beveiligt.
Wat betekent dit voor jou?
De regels rondom contant betalen worden strenger, maar contant geld verdwijnt niet. Kleine bedragen blijven toegestaan en worden zelfs beschermd door nieuwe wetgeving.
Voor grote aankopen moet je vanaf 2026 rekening houden met een maximum. Dat vraagt om een andere manier van betalen en plannen. Zeker als je gewend bent om grote bedragen cash af te rekenen.
Tegelijkertijd blijft het verstandig om een klein bedrag contant achter de hand te houden. Niet voor luxe aankopen, maar voor noodgevallen waarin digitaal betalen even niet mogelijk is.
Door op de hoogte te blijven van deze veranderingen, voorkom je verrassingen aan de kassa. Zo weet je precies waar je aan toe bent, nu en in de toekomst.
Bron: msn
