In veel huishoudens is de houdbaarheidsdatum op voedselverpakkingen de belangrijkste factor bij het bepalen of iets weggegooid moet worden. Zodra deze datum voorbij is, belandt het product vaak direct in de prullenbak. Maar is dat wel terecht? Experts stellen dat we veel producten kunnen blijven gebruiken, zelfs als de datum op de verpakking anders suggereert.
Wie heeft niet ooit een overgebleven boterhamtrommel na de zomervakantie in een schooltas teruggevonden? Gevuld met beschimmelde broodjes en bedorven plakjes kaas, leren zulke ervaringen ons hoe bedorven voedsel eruitziet en ruikt. Maar het is zonde dat deze incidentele ervaringen ons vaak terughoudend maken bij houdbaarheidsdata.
We leven in een samenleving waar we blindelings vertrouwen op de houdbaarheidsdata die op verpakkingen gedrukt staan. In plaats van ons gevoel en onze zintuigen te gebruiken, nemen we vaak klakkeloos aan dat voedsel na deze datum oneetbaar is. Maar hoe vaak halen we nu echt producten uit de vriezer of koelkast die, ondanks een verstreken datum, nog perfect eetbaar zijn?
Voedselverspilling: een groot probleem
Voedselverspilling is een groeiend probleem waar we allemaal aan moeten werken. In Nederland alleen al wordt jaarlijks ongeveer 2 miljard kilo voedsel verspild. Dit afval komt niet alleen van huishoudens; restaurants en supermarkten dragen ook een aanzienlijk deel bij. Maar als consumenten gooien we nog steeds gemiddeld meer dan 30 kilo voedsel per persoon per jaar weg.
De stichting Samen tegen voedselverspilling probeert hierin verandering te brengen. Ze werken samen met voedselproducenten en supermarkten om de informatie over houdbaarheid op verpakkingen te verduidelijken. Het doel is om de verwarring rond houdbaarheidsdata te verminderen en consumenten aan te moedigen beter geïnformeerde beslissingen te nemen.
De impact van voedselverspilling is enorm. Het heeft niet alleen gevolgen voor onze portemonnee, maar ook voor het milieu. De productie, verwerking, transport en opslag van voedsel verbruiken veel energie en natuurlijke hulpbronnen. Wanneer voedsel wordt verspild, worden deze hulpbronnen ook verspild.

Het verschil tussen THT en TGT
Een belangrijke factor in de verwarring rond houdbaarheidsdata is het verschil tussen ‘ten minste houdbaar tot’ (THT) en ‘te gebruiken tot’ (TGT). Volgens Wieke van der Vossen, een expert op het gebied van voedselveiligheid, begrijpen veel mensen dit verschil niet goed.
THT-data worden gebruikt voor producten die vaak langer houdbaar zijn, zoals rijst en zout. Deze producten behouden hun kwaliteit ook na de verstreken datum. Voor deze producten is de houdbaarheidsdatum meer een richtlijn voor optimale kwaliteit dan een veiligheidsgrens.
Daarentegen is de TGT-datum cruciaal voor de veiligheid van bederfelijke producten, zoals vlees en zuivel. Deze producten kunnen na de verstreken datum schadelijk zijn voor de gezondheid. Salmonella en andere bacteriën kunnen groeien, waarbij je niet altijd kunt zien, ruiken of proeven dat het product bedorven is.
Door het verschil tussen THT en TGT te begrijpen, kunnen we betere beslissingen maken over het bewaren en consumeren van voedsel. Dit kan helpen om de voedselverspilling te verminderen en tegelijkertijd onze gezondheid te beschermen.
Nieuwe icoontjes voor meer duidelijkheid
Om de verwarring rond houdbaarheidsdata te verkleinen, zijn er nieuwe icoontjes geïntroduceerd. Deze helpen consumenten om snel te zien hoe ze met een product om moeten gaan na de verstreken datum. Voor bederfelijke producten, zoals kip, is er nu een icoon van een handje. Dit betekent dat het product na de datum niet meer veilig te gebruiken is.
Voor andere producten, zoals melk, is er een pijl met een oog, neus en mond. Dit icoon moedigt consumenten aan om hun zintuigen te gebruiken bij het beoordelen van de kwaliteit van een product. Melk kan bijvoorbeeld na de houdbaarheidsdatum nog goed zijn, zelfs als het iets zuur smaakt. Het nieuwe icoon suggereert dat we op onze zintuigen kunnen vertrouwen om te bepalen of iets nog eetbaar is.
Deze nieuwe labels zijn al in sommige supermarkten te vinden. Producenten en retailers werken er hard aan om de nieuwe iconen op alle verpakkingen te plaatsen. Dit is een positieve stap richting het verminderen van voedselverspilling en het bevorderen van bewuste consumptie.

Tips voor het bewaren van voedsel
Naast het begrijpen van houdbaarheidsdata zijn er andere manieren om voedselverspilling te verminderen. Het correct bewaren van voedsel kan de houdbaarheid aanzienlijk verlengen. Het Voedingscentrum biedt een online bewaarwijzer aan, waarin advies wordt gegeven over de beste manieren om meer dan 2000 verschillende producten te bewaren.
Het is belangrijk om voedsel op de juiste temperatuur te bewaren. De koelkast moet bijvoorbeeld op 4 graden Celsius staan om bederfelijke producten vers te houden. Vlees, vis en zuivel moeten altijd gekoeld bewaard worden om de groei van schadelijke bacteriën te voorkomen.
Ook is het handig om te weten welke producten beter buiten de koelkast bewaard worden, zoals bepaalde groenten en fruitsoorten. Door voedsel op de juiste plek te bewaren, kunnen we de kwaliteit veel langer behouden.
Een andere tip is om goed te letten op de verpakking. Indien nodig, kan het herverpakken van producten in luchtdichte containers de houdbaarheid verlengen. Dit geldt vooral voor producten die gevoelig zijn voor vocht en lucht, zoals koekjes of granen.
Door deze eenvoudige richtlijnen te volgen, kunnen we voedsel langer vers houden en bijdragen aan het verminderen van voedselverspilling.
Bewustwording en educatie
Het vergroten van de bewustwording over voedselverspilling is van cruciaal belang. Educatie over de gevolgen van verspilling en de voordelen van bewuste consumptie kan leiden tot duurzamere gewoonten. Campagnes en workshops kunnen helpen om mensen beter te informeren en ze te motiveren om actie te ondernemen.
Door mensen te leren hoe ze houdbaarheidsdata beter kunnen interpreteren, en door ze te motiveren om bewuster om te gaan met hun aankopen, kan voedselverspilling worden verminderd. Verschillende organisaties en initiatieven richten zich op dit aspect van bewustwording en educatie.
Een belangrijke rol is weggelegd voor scholen, waar kinderen al op jonge leeftijd kunnen leren over duurzame consumptie. Door de volgende generatie te onderwijzen over bewuste keuzes, kunnen we een langdurige impact creëren op de vermindering van voedselverspilling.
Bewust consumeren en samenwerken
Het is tijd dat we bewuster omgaan met de houdbaarheidsdata op onze voedselverpakkingen. Door een beter begrip van THT en TGT kunnen we voedselverspilling tegen gaan en tegelijkertijd onze gezondheid beschermen. De nieuwe iconen op verpakkingen helpen hierbij en maken het makkelijker om de juiste beslissingen te nemen.
Daarnaast kan het volgen van bewaaradviezen en het vertrouwen op onze zintuigen bijdragen aan het verminderen van verspilling. Als we deze stappen nemen, kunnen we niet alleen geld besparen maar ook het milieu helpen door minder voedsel te verspillen.
Door samen te werken aan een duurzamere consumptie, kunnen we een positieve impact hebben op onze planeet en toekomstige generaties. Laten we beginnen bij onze eigen koelkast en kast, en samen streven naar een wereld met minder verspilling en meer bewustwording.
BRON: margriet.nl
